Skip to main content

European Education Area

Quality education and training for all

Διαδρομές προς τη σχολική επιτυχία

Γιατί είναι σημαντική η σχολική επιτυχία;

Η σχολική εκπαίδευση διαδραματίζει καίριο ρόλο στην προώθηση κοινωνιών που είναι συμπεριληπτικές, δικαιότερες και πιο ευημερούσες, βοηθώντας όλα τα παιδιά και τους νέους να αξιοποιήσουν πλήρως τις δυνατότητές τους.

Συμβάλλει επίσης στην ανάπτυξη των γνώσεων, των δεξιοτήτων και των συμπεριφορών που απαιτούνται για να προοδεύσουν στη ζωή και να γίνουν ενεργά, υπεύθυνα, ανθεκτικά και δραστήρια άτομα τα οποία συνεχίζουν να μαθαίνουν καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους. 

Η εξασφάλιση της πρόσβασης όλων σε ποιοτική και συμπεριληπτική εκπαίδευση και ο εφοδιασμός των παιδιών και των νέων με τις ικανότητες που χρειάζονται στη ζωή τους συμβάλλει στην ισότητα των κοινωνιών και καθιστά τις οικονομίες πιο ευημερούσες. 

Η απόκτηση τωνβασικών δεξιοτήτων(ανάγνωση, μαθηματικά και θετικές επιστήμες) έχει θεμελιώδη σημασία για την ακαδημαϊκή πρόοδο και τις μελλοντικές προοπτικές των μαθητών. 

Οι δεξιότητες και οι ικανότητες που αποκτώνται στην ανώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση θεωρούνται όλο και περισσότερο ως τα ελάχιστα διαπιστευτήρια για την επιτυχή είσοδο στην αγορά εργασίας και τα θεμέλια για μια ικανοποιητική και υγιή ζωή.

Τρέχουσα κατάσταση

Παρά τη σημασία των βασικών δεξιοτήτων, στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) ένας στους πέντε νέους ηλικίας 15 ετών εξακολουθεί να μην διαθέτει επαρκείς ικανότητες στην ανάγνωση, τα μαθηματικά ή τις θετικές επιστήμες (έρευνα PISA του ΟΟΣΑ, 2018). 

Ταάτομα που εγκαταλείπουν πρόωρα την εκπαίδευση και την κατάρτιση αντιπροσωπεύουν περίπου το 10 % των νέων στην ΕΕ και μόνο το 84,3 % των ατόμων ηλικίας 20-24 ετών έχουν ολοκληρώσει την ανώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση (Eurostat, 2020). 

Το κοινωνικοοικονομικό και πολιτιστικό υπόβαθρο είναι οι ισχυρότεροι καθοριστικοί παράγοντες των εκπαιδευτικών αποτελεσμάτων των μαθητών. 

Τα παιδιά από φτωχότερες περιοχές και οικογένειες σημειώνουν κατά μέσο όρο χειρότερες επιδόσεις στο σχολείο σε σύγκριση με τους πιο προνομιούχους συμμαθητές τους.

Ομοίως, το ποσοστό των μαθητών με χαμηλές επιδόσεις σε βασικές δεξιότητες που προέρχονται από οικογένειες μεταναστών είναι πολύ υψηλότερο από ό, τι των γηγενών συνομηλίκων τους. 

Οι μαθητές που προέρχονται από οικογένειες μεταναστών είναι πιθανότερο ναεγκαταλείψουν πρόωρα το σχολείοχωρίς να αποκτήσουν βασικές δεξιότητες.

Επιπλέον, υπάρχουν ανησυχητικές ενδείξεις (έρευνα PISA του ΟΟΣΑ, 2018) ότι η ευημερία και η αίσθηση του ανήκειν στο σχολείο μειώνονται και ο εκφοβισμός είναι διαδεδομένος με αρνητικές επιπτώσεις στην ανάπτυξη και τις εκπαιδευτικές επιδόσεις των μαθητών.

Ποιες δράσεις αναλαμβάνει η Ευρωπαϊκή Ένωση για να αντιμετωπίσει αυτά τα προβλήματα;

Για την προώθηση της πολιτικής συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ με σκοπό την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δρομολόγησε μια νέα πρωτοβουλία, με τίτλο «Pathways to Schools Success» (Διαδρομές προς τη σχολική επιτυχία).

Αυτό συνδυάζει διάφορα μέσα — από τις κατευθυντήριες γραμμές πολιτικής για τη μάθηση από ομοτίμους και την ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών έως τα οικονομικά κίνητρα — που αποσκοπούν στην τόνωση των μεταρρυθμίσεων πολιτικής. 

Ειδικότερα, το 2022 η Επιτροπή θα υποβάλει πρόταση σύστασης του Συμβουλίου σχετικά με τις Διαδρομές προς τη σχολική επιτυχία. Η σύσταση θα ζητήσει τεκμηριωμένες, συνεκτικές και συνεργατικές στρατηγικές και δράσεις για την καταπολέμηση των χαμηλών επιδόσεων και της πρόωρης εγκατάλειψης της εκπαίδευσης και της κατάρτισης. 

Τα κράτη μέλη θα ενθαρρυνθούν να ενισχύσουν την ανάπτυξη ολοκληρωμένων πολιτικών που θα καλύπτουν όλα τα επίπεδα της σχολικής εκπαίδευσης — προσχολική εκπαίδευση και φροντίδα (ΠΕΦ), πρωτοβάθμια και (κατώτερη και ανώτερη) δευτεροβάθμια εκπαίδευση και επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση (ΕΕΚ). 

Θα κληθούν να δώσουν ιδιαίτερη έμφαση στην παρακολούθηση, την πρόληψη (συμπεριλαμβανομένων των κινήτρων των μαθητών) και την παρέμβαση, σε συνδυασμό με μέτρα στήριξης όσων εγκατέλειψαν την εκπαίδευση χωρίς απολυτήριο ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, όπως εκπαιδευτικά προγράμματα δεύτερης ευκαιρίας.

Οι πολιτικές θα πρέπει να βασίζονται σε ισχυρή διατομεακή συνεργασία και να εμπλέκουν ενδιαφερόμενα μέρη από διάφορους τομείς πολιτικής, όπως η νεολαία, ο πολιτισμός, ο αθλητισμός, η κοινωνική πολιτική/πολιτική πρόνοιας, η απασχόληση και η υγεία. 

Σύσταση του Συμβουλίου

Η σύσταση, που είναι μια πρωτοβουλία του Ευρωπαϊκού Χώρου Εκπαίδευσης, θα εξετάσει τις ακόλουθες διαστάσεις:

  • διοίκηση και ηγεσία των σχολείων, συμπεριλαμβανομένης της διασφάλισης της ποιότητας
  • μαθησιακά περιβάλλοντα — προγράμματα σπουδών, αξιολόγηση, στοχευμένη υποστήριξη και εργαλεία, μετάβαση από το ένα εκπαιδευτικό επίπεδο στο άλλο
  • εκπαιδευόμενοι και μαθησιακό κλίμα με έμφαση στην ευημερία των μαθητών και στη θετική αλληλεπίδραση που περιλαμβάνει την ποικιλομορφία και την ευεξία των μαθητών στο σχολείο
  • ενίσχυση του ρόλου των εκπαιδευτικών στην αντιμετώπιση των εκπαιδευτικών μειονεκτημάτων
  • συμμετοχή γονέων και οικογενειών στη λήψη αποφάσεων στο σχολείο και στις σχολικές δραστηριότητες
  • συνεργασία μέσα και γύρω από τα σχολεία με τα ενδιαφερόμενα μέρη και την ευρύτερη κοινότητα

Χρονοδιάγραμμα 

Υπάρχουν σε εξέλιξη εργασίες για την προετοιμασία της πρότασης σύστασης του Συμβουλίου. 

Θα διεξαχθεί δημόσια διαβούλευση (από τον Ιούνιο του 2021) για να συγκεντρωθεί υλικό και να ακουστούν οι απόψεις των ενδιαφερόμενων ατόμων και οργανώσεων. 

Θα διοργανωθεί επίσης σειρά εκδηλώσεων διαβούλευσης με οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της εκπαίδευσης και του περιβάλλοντος. 

Η πρόταση σύστασης του Συμβουλίου θα εγκριθεί από την Επιτροπή το 2022 και θα υποβληθεί στους υπουργούς Παιδείας της ΕΕ στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίοι θα συζητήσουν και θα την εγκρίνουν. 

Πρόγραμμα ERASMUS+

Η συμπεριληπτική εκπαίδευση και η μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης της εκπαίδευσης και της κατάρτισης βρίσκονται επίσης στο επίκεντρο του νέου προγράμματος Erasmus +

Η σύσταση θα συνοδεύεται από την «Ευρωπαϊκή εργαλειοθήκη για τα σχολεία: Προώθηση της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης και αντιμετώπιση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου».

Σχετικό περιεχόμενο

Ευρωπαϊκός Χώρος Εκπαίδευσης

Πολιτική για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου:

Ευρωπαϊκή Εργαλειοθήκη για τα Σχολεία: Προώθηση της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης και αντιμετώπιση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου

Πρόγραμμα ERASMUS+

A new policy framework for action

On 30 June 2022, the Commission adopted a proposal for a Council Recommendation on Pathways to School Success.

The proposal for a new Council Recommendation sets out a policy framework to work jointly towards these objectives. The Pathways initiative proposes a new framework for action, which can inspire European Union (EU) Member States when developing their strategies towards school success.

The framework outlines some overarching conditions and key enablers for effective action. It proposes a set of policy measures, to be implemented at the system and school levels to promote a whole-institution approach. It also details specific actions to support school leaders, teachers, trainers and other educational staff and to foster conditions promoting learners’ success.

The Commission encourages Member States to reinforce the development of comprehensive policies, addressing all levels of school education – early childhood education and care, primary and (lower and upper) secondary education and vocational education and training.

Member States are also invited to place a strong focus on monitoring, preventative measures (including to prevent de-motivation among pupils) and intervention. These focus areas should be combined with further measures to support those who left education without any upper secondary qualification, such as so-called ‘second chance’ education programmes.

Cross-sectoral collaboration

The policies presented are built on strong cross-sectoral collaboration and involve stakeholders from policy areas including youth, culture, sport, social and welfare policy, employment and health.

A new expert group on strategies for creating supportive learning environments for groups at risk of underachievement and to promote well-being at school will contribute to the implementation of this new initiative.

Erasmus+ programme

Inclusive education, improving performance in basic skills and reducing early leaving from education and training are also central to the 2021-2027 Erasmus+ programme.

Organisations and participants with fewer opportunities are the target group for  Erasmus+’ overarching priority on inclusion and diversity. The programme supports all school staff, including teachers, in acquiring new competences and developing inclusive strategies and curricula through different Erasmus+ actions, including the new Erasmus+ Teacher Academies.

There are thousands of Erasmus+ projects which focus on inclusion in education. The recent study: Data collection and analysis of Erasmus+ projects mapped good practices carried out since 2014, and examined 15 case studies in depth to explore how transnational cooperation among teachers, youth workers and other actors can strengthen inclusion in education.

Timeline 

The proposal for a Council Recommendation to Pathways to School Success was adopted on 30 June 2022.

National education ministers form EU Member States will discuss and adopt the Recommendation within the Council of the European Union.

The Recommendation will be accompanied by an enhanced ‘European Toolkit for Schools’ to disseminate resources and good practices.